Jan Chrzczący
Dziś święto Jana Chrzciciela więc warto z tej okazji przybliżyć kilka mało znanych faktów na temat tej postaci w kontekście oroblemu synoptycznego. KWESTIA IMIENIA Imię a dokładniej przydomek Jana Chrzciciela występuje w Nowym Testamencie w dwóch formach leksykalnych, które w polskich przekładach...
Anagramy i gry słowne w Ewangelii Łukasza?
W poprzednim artykule analizowałem dwa wyjątkowe odkrycia: niemal identyczne anagramy spółgłoskowe oparte o rzeczowniki νύξ (nyx – „noc”) i νῦν (nyn – „teraz”) w wersetach J 13:30–31 (opracowanie prof. Jana Kozłowskiego) oraz w Dz 12:11–12 (analiza Krzysztofa Sykty, czyli moja własna), z wyraźnym...
Anagramy spółgłoskowe jako narzędzie stylistyczne w Ewangelii Jana i Dziejach Apostolskich
W minionym tygodniu miałem przyjemność uczestniczyć w seminarium prowadzonym przez prof. Jana Kozłowskiego, podczas którego zaprezentowany został odkryty przez niego anagram spółgłoskowy, występujący w Ewangelii Jana 13,30–31. Udział w tym spotkaniu stał się dla mnie bezpośrednią inspiracją do...
Nielegalność procesu Sanhedrynu w noc Paschy?
W poprzednim artykule pominąłem jeden dość istotny wątek. To, że Sanhedryn miałby się zebrać w noc sederową (czyli już 15. Nisan), jest mało prawdopodobne historycznie i z punktu widzenia halachy (prawa żydowskiego) niemal niemożliwe Wg synoptyków (np. Mk 14:53–65): Jezus zostaje aresztowany w...
Dziesięć niezgodności w opisach zmartwychwstania
Analiza redakcyjna i leksykalna. W tradycyjnej analizie Ewangelii często zakłada się, że różnice między relacjami synoptyków i Jana wynikają z ich niezależności, co bywa argumentem na rzecz teorii dwóch źródeł (2SH). Jednakże dokonując analizy struktury narracyjnej i wspólnego słownictwa, można...
Czy List do Filipian należy do grona nieautentycznych listów pasterskich?
Nowe spojrzenie na styl i redakcję Corpus Paulinum Współczesne badania nad listami Pawłowymi wciąż w dużej mierze opierają się na XIX-wiecznym podziale na listy autentyczne i nieautentyczne, przy czym za autentyczne uznaje się siedem pism (Rz, 1–2 Kor, Ga, Flp, 1 Tes, Flm), a za późniejsze – m.in....
Druga zapowiedź męki – podsumowanie
Poprzedni post być może był zbyt długi a przez to nieczytelny. Przedstawmy więc wzajemne zależności w perykopie o Drugiej Zapowiedzi Męki na prostej grafice.Wszyscy trzej synoptycy posiadają wspólny rdzeń wypowiedzi (A1), przy czym u Mateusza i Łukasza jest on stylistycznie bliższy.Mateusz dodaje...
Ewangelia Marka – najstarsza i najkrótsza?
Analiza drugiej zapowiedź męki Wśród badaczy Nowego Testamentu od ponad stu lat dominuje przekonanie, że Ewangelia Marka jest najstarszą i jednocześnie najkrótszą z czterech ewangelii kanonicznych. Choć Nowy Testament nie zawiera jednoznacznej chronologii powstania poszczególnych tekstów, to...
Teoria Dwóch Źródeł w praktyce – uzdrowienie epileptyka
Problem wzajemnych podobieństw i różnic między Ewangeliami synoptycznymi (Mateusza, Marka i Łukasza) od dawna stanowi jedno z kluczowych wyzwań badań nad Nowym Testamentem. Jedną z najczęściej przyjmowanych prób jego rozwiązania jest tzw. teoria dwóch źródeł (2SH, Two-Source Hypothesis,...
SYNOPSA 13.180
Pomimo dziesiątek telefonów i składanych zamówień z przykrością informujemy, że wczorajsza informacja o tabliczkach czekolady była niestety tylko żartem primaaprilisowym. Nie jest jednak powiedziane, że do tematu nie powrócimy. Na początku np. w formie krówek z logiem synopsy. Żartem jednak nie...
Śmierć Judasza w Dziejach jako adaptacja sceny śmierci Katullusa z „Wojny żydowskiej”
cz.14 cyklu nt. dzieł Józefa Flawiusza i ich wpływu na NT W jednym z wcześniejszych artykułów na temat "Wojny Żydowskiej" wspominałem o postaci libijskiego zarządcy, niejakiego Katullusa, który to, wietrząc spisek wśród najbogatszych Żydów, doniósł do cezara Wespazjana m.in. na samego autora -...
EWANGELIA PIOTRA – zapowiedź II wydania
Pół roku temu wydałem testowo małą broszurę z analizą Ewangelii Piotra. Było to bez dwóch zdań dobre doświadczenie, pozwalające na ocenę pracy składu, terminowości druku i występowania nietypowych zdarzeń na etapie wydawniczym. Jak się okazało nie wszystko wyszło tak jak wyjść powinno. Wygląd i...
EWANGELIA NIKODEMA – zapowiedź
Specjalnie dla naszych czytelników. Pierwsze strony nowego przekładu Akt Piłata (Ewangelii Nikodema) wraz z synopsą Nikodem - Łukasz.Apokryf ten ma charakter wyjątkowy, zawiera bowiem fragmenty opisu męki w wersji Łukasza 23:32-53, w tym jedną perykopę ("Smutek Piłata") najprawdopodobniej (a...
Fikcyjna postać Lizaniasza – uzupełnienie
W poprzednim artykule napisałem, że Łukasz najprawdopodobniej wzorował się na fragmencie Flawiusza AJ 20.7.1, gdzie występuje Abilena. Jest inaczej. Łukasz wzorował się na tekście AJ 18.6.11, 10 oraz AJ 19.5.1. 18.6.11 zaczyna się od słów: [W] drugim zaś roku rządów Gajusza Cezara... które są...
Adaptacje Starożytności Żydowskich: Fikcyjna postać „tetrarchy Lizaniasza” w prologu Łukasza
We wpisie na temat pomordowanych mieszkańców Gadary, którzy, po wystąpieniu przeciwko Herodowi, z własnej woli poderżnęli sobie gardła, rzucili w przepaść i potopili w rzece, pojawia się postać, również zamordowanego, Zenodora, inicjatora zamieszek, któremu to przypadkowo pojawiła się dziura w...
Śmierć synów Heroda
Jeden z portali zacytował dzisiaj słowa Oktawiana (zresztą, sam je cytowałem) na temat Heroda, zabrakło jednak nieco szerszego kontekstu: "Dowiedziawszy się, że pośród małych dzieci, które w Syrii kazał zamordować Herod Wielki, znalazł się też synek Heroda, robiąc aluzję do żydowskiego zwyczaju...
Najnowsze posty, artykuły i informacje projektowe, w tym wydawnicze – zawsze na naszym profilu Facebook:
Synopsa Trzech Ewangelii to przekład dla wymagających – dla tych, którzy chcą wgryźć się głębiej w tekst ewangeliczny i jego podwaliny. Przedstawia nowe otwarcie dla problemu synoptycznego. Pokazuje nieznane dotąd polskiemu czytelnikowi miejsca, w których hebrajsko- lub aramejskojęzyczny pierwowzór (ustny lub spisany) ma więcej sensu niż greka. Pozycja obowiązkowa na polskim rynku dla każdego, kto chciałby spojrzeć za kulisy formowania się Ewangelii Mateusza, Marka i Łukasza.
Świecki przekład ewangelii to dzieło wyjątkowe nie tylko na polskim rynku wydawniczym. Trzymam kciuki za jak najszybszą premierę.
Odważny i potrzebny projekt, który ma szanse wzbudzić żywą dyskusję nie tylko wśród ekspertów. Polecam jako źródło inspiracji dla każdego pasjonata szeroko pojętej biblistyki.