Kontynuując poprzedni artykuł, warto unaocznić w formie tabeli skąd biorą się błędy w przekładach biblijnych, zarówno starożytnych jak i współczesnych. Te same hebrajskie słowa: reszef (żar, piorun, bóg Reszef) – neszer (orzeł / sęp) – regesz (zgiełk, tłum, gniew, wzburzenie) różnią się… tylko jedną literą!

rĕšĕp, rĕgĕš oraz nĕšĕr mają identyczne dwie spółgłoski z trzech: Resz (ר) oraz Szin (ש).

Dodatkowo, w wersetach Hi 5,7 oraz 39,27 występuje ten sam czasownik: גָּבַהּ (qāvah) – wzlatywać, unosić się wysoko:

  • Hi 5,7: ū-vĕnê-rešep yagbîhû ‘ûp – „…a synowie Reszefa (płomienia / pioruna) wysoko wznoszą swój lot”.
  • Hi 39,27: ’im-‘al-pîḵā yagbîha nāšer – „Czy na twój rozkaz wysoko wznosi się orzeł?”.

Tekst masorecki zachowuję formę RESZEF. W zasadzie wszystkie znane nam przekłady starożytne odczytują wariant odmienny – NESZER: „synowie orła / sępa” w różnych formach.

I w tym miejscu dochodzimy powoli do Markowego przydomka Boanerges.

Wyraz REGESZ (w bənê rĕgĕš) – podobnie jak wcześniej nĕšĕr – różni się od Reszefa tylko jedną spółgłoską!

Błąd odczytu zachodzi więc zarówno po stronie greckiej: βροντή (grzmot) zamiast βρόμος (wrzawa, gniew) jak i hebrajskiej (regesz zamiast reszef).

Prawdziwe znaczenie terminu Synowie Reszefa zachowuje wyłącznie Łukasz w materiale własnym (Łk 9,54), w którym uczniowie Jakub i Jan twierdzą że są w stanie „spuścić ogień z nieba”:

„Panie, jeśli chcesz, wezwiemy ogień by zstąpił z nieba i pochłonął ich”.

To nie Jezus ma moc zsyłania ognia, to uczniowie Boanerges oferują Jezusowi, że ześlą ogień z niebios i spalą Samarytan. A „ogień z nieba” to również pioruny.

Ten sam motyw ognia znajdziemy również w kolejnym materiale własnym L:

Łk 12,49 „Ogień przyszedłem rzucić na ziemię i tego pragnę, aby już zapłonął!”

Prawdziwe znaczenie Boanergers to nie synowie gniewu ale faktycznie: Synowie Grzmotu / Burzy / Ognia.

Nowotestamentowi synowie Zebedeusza to nowe wcielenie biblijnych Synów Reszefa, Synów Burzy, Υἱοὶ Βροντῆς.